Dział: Scenariusze i konspektyDodaj artykuł

Prawidłowa komunikacja podstawą dobrych relacji szkolnych

Kinga Wójcik

Przebieg zajęć I spotkanie Cel: 1. Wyjaśnienie uczniom, co to znaczy komunikacja. 2. Przedstawienie uczniom różnorodności komunikatów: werbalne, niewerbalne, Metody: wykład, praca w grupach, praca indywidualna. Nauczyciel wita się z uczniami, przedstawia temat lekcji. Prosi o zajęcie miejsc w kręgu. Zadaniem każdego ucznia jest dokończenie rozpoczętych przez nauczyciela zdań (przykład: Dzisiaj czuję się zdenerwowana, gdyż piszemy klasówkę z matematyki): Dzisiaj odczuwam …( zadowolenie, radość, spokój, ulgę, dumę, szczęście). Dzisiaj odczuwam zakłopotanie ( zażenowanie), gdyż…. Dzisiaj odczuwam radość, gdyż… Nauczyciel informuje uczniów, że przed chwilą mieli do czynienia z przykładem komunikacji. Nauczyciel rysuje na tablicy schemat komunikowania się. nadawca odbiorca INTENCJA KOMUNIKAT ODBIÓR INTERPRETACJA Nauczyciel informuje, że w przeprowadzonym ćwiczeniu każdy z uczniów raz był nadawcą (gdy wyrażał swoje odczucia), a raz odbiorcą komunikatu (gdy słuchał wypowiedzi innych uczniów). Żeby komunikacja była udana, należy tak podać komunikat, aby był zgodny z intencją (co się chciało powiedzieć) i zrozumiały dla odbiorcy. Należy tak słuchać, aby nie tylko słyszeć, ale i rozumieć słowa, które rozmówca przekazuje. Podczas rozmowy, rozmówcy patrzą na siebie lub nie, robią miny, wykonują pewne gesty przekazują w ten sposób bardzo wiele informacji - jest to komunikacja niewerbalna. Tak więc komunikacja, porozumiewanie się polega na słownym werbalnym (w ćwiczeniu były to wypowiedzi każdego z uczniów) i/lub bezsłownym niewerbalnym (towarzyszące wypowiedziom grymasy twarzy, postawa ciała, gesty uczniów) przekazywaniu określonych informacji. II spotkanie Cel: Zapoznanie uczniów z barierami komunikacyjnymi. Metody: wykład, praca w grupach, praca indywidualna. Nauczyciel informuje uczniów, że aby komunikacja była prawidłowa, należy wzajemnie uważnie się słuchać. Podkreśla jednocześnie, że w uważnym słuchaniu przeszkadzają tzw. bariery komunikacyjne, które zakłócają prawidłową komunikację, np. Osądzanie: „jesteś głupi, że tak zrobiłeś” (taki komunikat rodzi od razu negatywne nastawienie odbiorcy/słuchacza w stosunku do nadawcy/osoby mówiącej takiej zdanie). Przygotowywanie odpowiedzi: „najpierw powiem to, a następnie to” itd. – odbiorca nie słucha pełnej wypowiedzi nadawcy i z reguły odnosi się tylko do części komunikatu. Porównywanie: „ja miałem gorzej”, „jego nauczyciele bardziej lubią niż mnie” (zamiast skoncentrować się na właściwej treści komunikatu, słuchacz ciągle odnosi wszystko do siebie, porównuje do siebie, ocenia, nie słuchając pełnego przekazu). Sprzeciwianie się: „nie masz pojęcia jak w to grać”, „nie znasz się na tym” (tak naprawdę może doprowadzić tylko do kłótni bądź wycofania się z rozmowy). Zmiana toru: to nagła zmiana tematu, gdy słuchacz jest np. znudzony słuchaniem swojego rozmówcy – „widziałeś się ostatnio z Kubą” (a rozmowa dotyczyła np. klasówki z matematyki). Uczniowie podają przykłady wypowiedzi, które utrudniają komunikację, zgodnie z wyżej przytoczonymi przykładami. III spotkanie Cel: nauczenie uczniów komunikatu bezpośredniego typu „ja” Metody: wykład, praca w grupach, praca indywidualna. Nauczyciel informuje, że porozumiewanie ma ogromny wpływ na relacje z innymi osobami. Nieprawidłowo formułowane komunikaty mogą prowadzić do konfliktów, np. gdy dochodzi do oskarżania się, obwiniania – są to komunikaty typu „ty” – „ty nigdy mnie nie słuchasz”, „ty nic nie potrafisz” itp. Komunikat typu ,,ty” zawiera zgeneralizowaną ocenę drugiej osoby bez wskazania na konkretne zachowanie, które jest jej podstawą. Komunikaty ,,ty” zmuszają rozmówcę najczęściej do zajęcia postawy obronnej. Adresat komunikatu ,,ty” odczuwa intencję dokuczenia, ma okazję poczuć się winnym, skrytykowanym, poniżonym itp. Informacje przekazane w formie komunikatu typu ,,ty” utrudniają porozumiewanie się. Aby temu zapobiec warto posłużyć się modelem komunikatu bezpośredniego typu „ ja”. Informuje on rozmówcę o tym, jak wpływa na nas jego zachowanie; jakie wywołuje emocje; jakie ma dla nas znaczenie. Komunikat jest jasny, mówi o moich potrzebach, oczekiwaniach, uczuciach. Rozmówca nie czuje się osaczony, nie musi się bronić. Pełny „komunikat Ja": 1. informację o twoich uczuciach jakie ta sytuacja wywołuje Czuję… np. złości mnie, irytuje, żenuje, martwi, bawi, osłabia, boję się, jestem zdumiony, niepewny, zaskoczony, napięty, winny, przybity 2. wskazanie jakie zachowanie lub sytuacja jest problemem kiedy… np. gdy przeszkadzasz mi, przerywasz mi, kopiesz mnie, przezywasz, dogadujesz, krytykujesz, ignorujesz mnie, wyśmiewasz się ze mnie, 3. informacje o tym, dlaczego jest to dla mnie problem (jakie niesie za sobą skutki) ponieważ… np. nie mogę słuchać lekcji, to mnie boli, jest mi przykro, zakłóca to tok mojego myślenia, rozpraszam się, 4. informację o tym, czego oczekujemy od drugiej osoby (czasem nie jest to konieczne) i chciałbym… np. żebyś przestał rozmawiać, wiercić się, Nauczyciel podaje uczniom przykład komunikatu „ JA „ i komunikatu „ TY”  Złości mnie, gdy kopiesz w moje krzesło, przeszkadza mi to w skupieniu się na lekcji, chciałby, żebyś przestał to robić. ( komunikat „ JA” )  Co ty robisz, odczep się od mojego krzesła.( komunikat „ TY” ) Według powyższego modelu uczniowie formułują swoje przykładowe komunikaty.


Nie ma jeszcze komentarzySkomentuj artykuł

Przydatne linki


ankieta


- R E K L A M A -